Trải nghiệm của 1 bạn Du học sinh tại Nhật (P3)

 

Kết bạn: Yuria-chan.

Hồi mới sang tôi may làm sao mà làm quen được với 2 bạn Nhật, đến giờ vẫn thân.

Đứa bạn Nhật đầu tiên tên là Okubo Yuria. Hôm đầu tiên lên xe buýt đi chợ mua đồ ăn, tôi với thằng bạn ngơ ngác chẳng biết xuống bến nào. Tôi ngồi im, căng tai ra nghe tiếng ông lái xe lều phều từng bến để biết chỗ xuống. Đúng như vậy ấy, mấy ông lái xe buýt toàn ông không già mà nói giọng già, gầm gừ trong cổ họng. Hình như đấy là cách nói đồng phục của họ hay sao ấy. Thằng bạn thì không trông chờ được gì rồi, tôi nghĩ. Tôi còn bập bẹ được cả câu, nó thì chỉ bập bẹ được tối đa là 3 từ, mà muốn tạo ra câu đúng thì phải sắp xếp lại thứ tự 3 từ đó, và cho thêm vào khoảng 10 từ nữa. Có vẻ như nó chỉ học từ vựng mà quên học ngữ pháp hay sao ấy. Thế mà cu cậu vô tư quay sang hỏi luôn cô gái bên cạnh. Tôi hết hồn.

 

Tôi nhát lắm. Bắt chuyện với những đối tượng an toàn như ông già, bà già tôi còn ngại, mấy anh thanh niên ăn mặc như tài tử thì rất sợ, nói chi đến mấy cô gái trẻ. Tôi thấy chạy 10km còn dễ hơn bắt chuyện với 1 cô gái lạ – tuy cả 2 tôi đều không làm được. Nhưng mà… nhìn kỹ lại cô gái này: Cao khoảng 1m55 và nặng khoảng 65kg, cô ta có một thân hình và khuôn mặt “phúc hậu” của mấy bà bán hàng cơm bình dân gần Bách Khoa. Với đôi kính trắng lấp lánh, cộng với mái tóc xoăn rối bời, đây đúng là hình ảnh tiêu biểu của một con mọt sách (còn gọi là otaku, hay là nerd – cho bạn dễ hiểu). Àh đối tượng này khá an toàn, cô ta sẽ không cho tôi ăn tát hay mắng vào mặt tôi – đấy là tôi nghĩ thế.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Yuria chan là cô bé hàng trên thứ 3 từ phải vào

 

Mà cô ta nói chuyện rất dễ chịu, tận tình giải thích nếu bọn tôi không hiểu. Bọn tôi nói chuyện suốt chuyến xe, đến lúc chia tay còn hẹn gặp lại khá lưu luyến. Sau này tôi biết, việc khó khăn nhất khi làm quen với người lạ là việc bắt chuyện câu đầu tiên. Có mấy anh thanh niên đầu tóc vàng khè dựng tua tủa, da đen rám nắng, quần áo rách rưới ống thấp ống cao thế mà khi tôi hỏi đường thì tận tình chỉ bảo, tôi không hiểu còn dắt tôi đến tận nơi tôi muốn đến. Người Nhật hầu hết là người tốt.

 

Mấy hôm sau tôi đi học buổi đầu, tôi ngạc nhiên khi thấy cô béo học cùng khóa cơ khí với tôi. Tôi hỏi tên, là Okubo Yuria. Có mấy đứa Việt Nam cũng học cùng khóa, bọn tôi với cô béo chơi khá thân với nhau, thường học chung nhóm, tụ tập ăn uống cùng. Cô béo sau này có ít bạn Nhật, và thành chơi thân với nhóm lưu học sinh bọn tôi. Và trong nhóm, Yuria-chan chơi thân nhất với tôi. Bọn bạn tôi được thể trêu chọc gán ghép tôi với nó. Tôi rất bực nhưng không làm gì được chúng nó! Có lần 2h sáng đang làm báo cáo thí nghiệm để đúng 9h sáng nộp, mà cả nhóm bọn tôi chưa ai làm xong, (Từ lúc sang Nhật tôi làm quen với những lần thức trắng đêm thế này), tôi gọi nó sang ký túc phòng tôi để bàn bạc.

 

Để khỏi “điều tiếng”, tôi đã phải mở toang cửa phòng ký túc, lấy cái bình cứu hỏa chặn lại, mà bọn bạn ở cùng dãy cứ diễu qua diễu lại nháy mắt cười cười, bỏ cái bình cứu hỏa ra để cửa phòng đóng lại làm tôi phải ra chặn lại. Mà Yuria-chan nổi tiếng ở quy mô khắp cả trường, với tư cách là người-mà-bọn-con-trai-sợ-bị-gán-ghép-với-nhất. Bọn SV Nhật cũng “chuối”, thỉnh thoảng lại trêu nhau “Okubo thích mày đấy” thể là tên kia lại giãy nảy lên.

 

Tôi cũng hơi bực vì lời điều tiếng, nhưng bỏ ngoài tai. Thế là tôi với Yuria-chan giữ “tình bạn trong sáng” được 3 năm rồi.

 

Mãi sau này tôi đọc ở đâu đó, rằng thời điểm 1-2 tuần đầu khi bạn mới nhập trường là thời điểm vàng để kiếm bạn mới. Mọi người đều đang ngơ ngác với môi trường mới, và vẫn chưa tạo thành các nhóm nhỏ chơi riêng với nhau. Những người bạn tạo thành trong khoảng thời gian này thường giữ được bền vững rất lâu. Cơ hội của bạn là đây, nhìn khắp lớp nhé, và để ý có những anh chàng, cô nàng otaku – đặc điểm nhận dạng là thường béo, đeo kính, ăn mặc xuềnh xoàng, thường ngồi một mình không tụ tập nhóm với những người Nhật khác. Họ thường là người tốt, nhưng không chơi được với người Nhật vì ngoại hình của họ. Hãy làm quen ngay với họ, họ sẽ trở thành bạn thân của bạn đó.

 

Vào đầu học kỳ 2 tôi kết thân được với 1 người bạn nam, Saito Toshihiro.

 

Lần đầu tiên gặp nhau là trong giờ thực hành cơ khí. Tôi chọn khóa học chế tạo

robot, giống như robocon mà Việt Nam ta rất mạnh đó (Tuy nhiên robot của bọn

tôi làm đơn giản thôi, không phức tạp thế đâu). Buổi đầu tiên chia nhóm, đang ngồi

nghển cổ lên nghe bài giảng dài lê thê của ông thầy, tôi lơ đãng nhìn quanh quất

xung quanh. Bên trái tôi, một thanh niên ria mép tua tủa, ăn mặc hip hop với cái

quần có đũng ở chỗ đầu gối của anh ta. 

Bên phải, một thanh niên nhìn mặt cũng khá tử tế, nhưng khi nhìn xuống dưới tôi

suýt phì cười khi thấy cái quần của anh ta. Thường người ta quên kéo khóa quần,

đã là một cái tội rất lớn.

                                                                                                                                                Saito Toshihiro

Nhưng anh ta, ngoài chuyện không kéo khóa quần còn quên luôn cả… đóng cúc quần dài. Cái quần bung ra, làm lộ cả quần đùi bên trong, nhìn cứ như chực tuột xuống tới nơi.

 

Sau này tôi biết đó là thiết kế, cái quần dài được may liền với quần đùi rồi, nó không bao giờ tụt đâu. Nghe thầy nói đến đoạn “Mỗi người phải tìm ra việc để làm trong nhóm”, chợt tôi phát hiện ra trước cái ghế mình đang ngồi là một cái máy tính đời cổ, không bật. Tính tôi hay đùa, nghĩ ngay ra trò đùa là tôi phải làm ngay. Tôi quay sang anh chàng quần tụt, bảo: “Việc của tôi là sử dụng cái màn hình vào cái cục CPU này, cho cậu sử dụng cái bàn phím nhé.” J Rất may, anh ta cũng là người thích đùa, hiểu ngay ý tôi, còn đùa thêm: Làm điệu bộ vừa đánh máy vừa nhìn lên trần nhà, anh ta gọi anh chàng hip hop bên trái tôi: “ Hayato, cho cậu sử dụng cái con chuột này, có việc làm rồi nhé”. Ba chúng tôi lăn ra cười, tự nhiên không khí mềm hẳn. Thế đấy, hài hước thì dân tộc nào cũng chấp nhận! Đến cuối buổi học đó, ba bọn tôi tự xin lập thành một nhóm: Saito Toshihiro – “Toshi-chan”, Saito Hayato – “Hayato” và LE TRUNG DUNG – “Zun-kun”. Thế là cả nửa năm học, mỗi tuần cứ thứ Năm tôi lại làm việc chung nhóm với Toshi-chan.

 

Tôi lúc đầu đăng ký vào khóa Robocon vì thấy có vẻ vui vui, vào rồi mới thấy mình chả làm được gì cả. Hayato thì lười, suốt ngày ngồi nói chuyện với nhóm bên cạnh. Một mình Toshi-chan quán xuyến hầu hết mọi việc: Từ vẽ bản thiết kế robot, đến chỉ đạo “thi công” phần cứng của robot, và lập trình điều khiển. Nhưng cậu ta tâm lý, biết bọn tôi không có việc gì làm sẽ buồn, nên giao cho tôi mấy công việc đơn giản. Trong quá trình thực hiện mấy công việc “đơn giản” đó, tôi đã kịp để lại mấy cái lỗ khoan “lỡ tay” trên cái bàn sắt của máy khoan, làm gẫy vài ba cái mũi khoan, vất đi mấy tấm nhôm vật liệu, và một vài “vết thương rỉ máu” trên tay. Ở Việt Nam tôi đã dùng máy khoan bao giờ đâu.

 

Toshi-chan tốt đến không thể tưởng tượng được. Ngoài làm hết việc phần 3 người của nhóm robot, cậu ta còn tận tình chỉ bảo tôi cách viết báo cáo thí nghiệm, báo cáo giữa kỳ các môn. Cậu ta không bao giờ từ chối giúp đỡ tôi điều gì. Tôi hỏi đề bài báo cáo, cậu ta chỉ. Tôi không viết được – cậu ta cho chép. Mặc dù cho copy bài là điều mà sinh viên Nhật thường không làm, một phần vì hình phạt cho sự gian trá rất nặng: Từ cả hai đứa đều điểm 0 đến cả hai đình chỉ học 1 năm. Toshi-chan cho tôi chép bài, nhưng tôi ngại, dựa trên ý mà viết lại thành bài khác khác, hoặc nếu không hiểu thì thôi không nộp báo cáo nữa, bỏ luôn không lấy môn đó. Tôi đến phòng cậu ta nói chuyện nhiều, nhiều lần còn tham gia NOMI-KAI ở đó nữa. Nomi-kai tiếng Nhật là “cuộc họp uống rượu”, một số người tụ tập lại uống OSAKE (từ chỉ đồ uống có cồn nói chung) – thường là NIHONSHU (rượu Nhật Bản, cái mà người ngoài nước Nhật gọi là osake), SOCHU (rượu truyền thống của Hàn Quốc), bia, chuhi… Ở các nomi-kai tôi gặp nhiều bạn của Toshi-chan, mặc dù sau này chả chơi với ai trong đó cả. Công nhận Toshi-chan có rất nhiều bạn, tất cả bọn họ đều quý Toshi-chan vì Toshi-chan luôn đối xử hết lòng với mọi người. Sau này thành rất thân với Toshi-chan rồi, cậu ta có lần bảo tôi, có người cậu ta rất ghét nhưng vẫn đối xử tử tế, vì cậu không muốn làm phật lòng bất kỳ một ai cả. Tôi nghĩ, đây là hình ảnh điển hình cho kiểu tốt của người Nhật đây.

 

Khi ngồi viết bài này, tôi đã suy nghĩ tại sao tôi lại chơi thân với Toshi-chan. Có lẽ, do cậu ta yêu tất cả – TẤT CẢ – mọi người xung quanh, một cách thật lòng. Nghĩ lại, ở những lớp tôi đã học qua, đều có ít nhất là một người như vậy. Nếu bạn mới tới Nhật và muốn tìm kiếm những người bạn Nhật thân, hãy tìm những người như vậy: Họ chơi với rất nhiều người, từ những anh chàng cô nàng nhìn như “quý tộc”, đến dạng “chơi bời đầu gấu” và cả mọt sách otaku nữa. Và họ được tất cả mọi người yêu quý. Hãy tìm cách làm thân với họ: Ngồi cạnh và hỏi từ kanji này đọc là gì, hỏi nội dung bài giảng nếu bạn không hiểu (thường xuyên không hiểu), xin vào cùng nhóm với họ ở những môn học được tự do lập nhóm… Họ sẽ thân với bạn, vì bản năng của họ thích giúp đỡ người khác, và những lưu học sinh, những người khổ sở vì ngôn ngữ và sự khác biệt trong cách học, chính là những người đáng thương nhất trong lớp học đó.

 

Tóm lại: Lời khuyên của tôi cho những bạn sắp sang Nhật du học, hoặc đang học ở Nhật: Hãy để ý tới những sinh viên Nhật có rất ít bạn và rất nhiều bạn trong lớp.

 

Thi học kỳ.

Tôi nhập học vào năm 3 Đại học, học được nửa năm thì dĩ nhiên là tôi phải thi học kỳ. Trời thi àh? Bình thường ngồi trên lớp nghe thầy giảng có hiểu gì đâu. Vậy mà thi. Mấy đứa bọn tôi lo sốt vó.

 

Được cái học ở Nhật này các môn học nhẹ tênh. Thường môn nào cũng một tuần một tiết 90’ mà, trừ vài môn bắt buộc đặc biệt thôi. Bọn tôi còn phát hiện ra một kho báu: Đề thi cũ. Giống như hồi xưa bọn tôi học ở Bách Khoa, ra hàng phô tô sau cổng trường mua bộ đề về ôn đó. Nhưng ở đây không có hàng phô tô, cũng chẳng có công nghệ buôn bán đề cũ. Bọn tôi may quen với một hai đứa Nhật, bọn nó kiếm đâu ra đề, còn kèm cả bài làm của các đàn anh đi trước nữa. Có bài đàn anh làm được 100 điểm thì không nói làm gì, có bài 20/100 mà bọn nó cũng phô tô chuyền tay nhau.

 

Mấy ông thầy cũng không cảnh giác với nạn đề cũ lắm, nhiều ông cho đề gần giống hệt đề năm trước, thay mỗi số. Bọn tôi làm ngon ơ. Thế là cũng thi qua được hầu hết số môn. Có một số môn tự chọn khó quá, tôi bỏ luôn khỏi đi thi. Đến lúc tốt nghiệp bảng điểm chỉ ghi những môn đỗ thôi mà, môn nào D ( trượt) thì không ghi vào. Thà trượt (<60) còn hơn bị ghi điểm C (60-69 điểm) vào bảng điểm!

 

Lấy bằng lái xe.

Tôi xác định ở Nhật đi học đi làm dài dài nên tính toán kiếm luôn bằng lái xe ô tô ở Nhật. Hồi ở Việt Nam tôi cứ định đi lấy bằng mãi nhưng mà nộp đơn đợi mãi đến khi sang Nhật vẫn chưa được đi học!

 

Nghe đến việc sở hữu một chiếc xe hơi, lúc ở Việt Nam tôi thấy cao siêu lắm, nghĩ rằng đời mình phải đến lúc già khụ lên giám đốc rồi thì mới có được. Nhưng sang Nhật, tôi ngạc nhiên vô cùng vì thấy xe rẻ không tưởng được. Xe hơi xấu một tý, đủ điều kiện chạy được thì có khi rẻ hơn cả tiền lấy bằng lái (chính xác giờ con xe tôi đang đi giá bằng một nửa cái bằng lái của tôi). Quan trọng là cái bằng lái, đắt lắm. Tôi sau khi xem xét mấy lựa chọn: Học ở trường lái, học thầy tư, không học mà đi thi luôn, tôi chọn học ở trường lái. Vì tôi nghe nói học trường thì lúc thi lái thầy chấm, lái dở kiểu gì cũng qua. Còn học thầy tư với đi thi luôn thì cảnh sát chấm chặt lắm, thi lại toàn đến cả chục lần tiền thi lại nó đội lên thì cũng quá tội. Thế là tôi rong ruổi đến trường lái 3 tháng.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Con xe cũ giá rẻ hơn tiền lấy bằng

 

Học ở trường tôi có mấy cái ngạc nhiên.

Thứ nhất là hệ thống đường ưu tiên – không ưu tiên của họ được tuân thủ cực nghiêm. Khi 2 đường giao cắt mà không có đèn tín hiệu, kiểu gì một đường cũng có biển “dừng lại”. Xe đi gặp biển này là phải dừng lại đợi cho đường kia không có xe nào thì mới được ra. Ló ra nó đâm ráng chịu. Lúc học lái tôi có lần phải đợi 5 phút mới rẽ ra được đường chính.

 

Thứ hai là đường rất nhiều xe nhưng không hề có tiếng còi. Nếu sợ quệt vào một người đang đi xe đạp ven đường, họ giảm tốc độ xuống rất thấp rồi đi qua, hoặc vòng lấn xa sang đường đối diện để vượt, tuyệt đối không dùng còi “cảnh báo”. Còi chỉ được dùng khi bắt buộc, nếu không dùng thì sẽ xảy ra tai nạn, hoặc để biểu lộ sự giận dữ vì hành động vi phạm luật của người khác. Mỗi lần nghe thấy tiếng còi tôi lại giật thót mình nhìn ngang nhìn dọc xem mình có làm gì sai trái không.

 

Thứ ba là người Nhật lái xe cực kỳ nhường nhịn. Ở những đoạn đường giao nhau mà đường ưu tiên có quá nhiều xe, thỉnh thoảng có xe dừng lại để nhường cho xe đang đợi ở đường không ưu tiên rẽ ra, mặc dù theo luật họ không phải làm thế. Hoặc lúc rẽ ở ngã tư, nếu có người đi bộ ngang băng qua là ô tô phải dừng lại đợi. Lúc mới sang đi bộ có mấy lần tôi dừng lại nhường cho ô tô đi trước, họ nhìn tôi lạ lắm. Những cái “theo luật thì không phải làm nhưng nếu là người tốt thì nên làm” như thế này, họ đều dạy hết ở trong trường lái.

 

Thứ tư là họ dạy cả cách đặt mình vào vị trí của người khác mà suy nghĩ. Tiếng Nhật họ gọi là “OMOIYARI”, người Nhật là trùm của việc này. Ví dụ có bài tôi được học, đang đi ô tô trên đường vắng, chợt xa xa thấy một đứa trẻ băng chạy qua đường ở ngã tư khuất góc nhìn. Lúc chạy qua đứa trẻ mặt tươi cười, rồi ngoái lại bên kia đường. Họ dạy tôi là trong trường hợp này phải nghĩ ngay rằng có thể còn mấy đứa bạn của đứa trẻ đấy sắp băng qua theo, nên phải giảm tốc độ. Tôi học xong mà cảm thấy như họ dạy lái xe kèm theo dạy cả nhân cách cho thanh niên vậy.

 

Làm thêm 2 tháng mùa đông.

Mùa đông năm ba đại học. Trường tôi ở vùng nổi tiếng nhiều tuyết của Nhật, lại ở trên núi cao nữa chứ, nên 3 tháng mùa đông cứ gọi là ngập tuyết. Trường cho sinh viên đại học nghỉ nguyên 3 tháng này. Cơ hội được nghỉ nguyên 3 tháng liền đầu tiên và duy nhất trong đời sinh viên của tôi! Tôi đã nộp đơn xin đi làm thêm 3 tháng liền ở khu trượt tuyết, họ nhận rồi, nhưng đến phút cuối lại phải ở lại lấy 1 môn học nên không đi được. Thế là tôi đành tính cách khác. Lên trường xem danh sách cách công ty cần người, tôi xin tuyển được vào 1 công ty khác. Thế là suốt 2 tháng liền, ngày 12 tiếng tuần 5-6 ngày, tôi đi làm như một công nhân thực thụ. Đến giờ nghĩ lại tôi vẫn thấy ớn với khoảng thời gian ấy.

 

Tôi làm trong 1 nhà máy tái chế hộp mực của máy in. Chắc bạn cũng biết, cái hộp mực làm bằng nhựa đen to đùng dùng cho mấy loại máy in cỡ to đấy. Trong đó có cái lõi mực, chỉ cần thay cái lõi này là lại thành hàng mới. Bình thường CANON hay FUJIXEROX họ có nhà máy riêng dành cho việc tái chế, nhưng có khi hàng nhiều quá họ làm không hết phải đem ra ngoài nhờ. Công ty tôi làm là một công ty nhỏ chuyên nhận những việc như thế này. Ở công ty tôi họ nhận những hộp mực dùng rồi, tháo ra, vệ sinh sạch sẽ, rồi lắp lại với lõi mực mới. Tôi làm ở bộ phận lắp lại, từ sáng đến tối làm đúng 1 động tác: nhận hộp mực từ người bên trái, với tay lấy 1 cái lẫy nhỏ xiu, ấn vào đúng chỗ kêu cách một tiếng, rồi đưa cho người bên phải. Cứ thế từ 8h sáng đến 8h tối (được nghỉ 1 tiếng ăn trưa), từ thứ 2 đến thứ 6, có khi cả thứ bẩy. Tôi nhiều lần mệt quá, vừa làm vừa ngủ, mắt nhắm mà tay vẫn làm. Mà tôi rất phục mấy người làm cùng tôi. Họ toàn là các bà già tầm 40 – 50 tuổi. Thanh niên như tôi làm từ sáng đến tối mệt rã rời mà họ vẫn tươi cười vui vẻ, có khi bọn tôi về rồi mà họ vẫn làm. Mà buổi trưa bọn tôi ăn cơm hộp, mấy bà già thì người mang cơm nắm ra ăn, người đổ nước ăn mì, người uống mỗi hộp sữa không ăn. Đúng là không hiểu nổi khả năng làm việc của người Nhật.

 

Hân hoan với mùa tuyết đầu tiên trên đất Nhật

Đoạn đường sau phòng ký túc xá của tôi. Đường nhão nhoét trơn trượt. Nhìn vào hình có thể thấy vỉa hè rất nhỏ, và tuyết đọng trên vỉa hè đi rất nguy hiểm.

 

Hồi đi làm thêm này tôi mới lấy bằng lái ô tô chưa mua xe. Đi xe đạp đã vừa xa vừa lạnh vừa tối rồi, lại nguy hiểm nhất là đường tuyết với nước pha vào nhau nhão nhoét trơn trượt, mấy lần tôi ngã. Ngã vào vỉa hè còn may chứ ngã ra lòng đường đúng lúc ô tô đi qua thì cực kỳ nguy hiểm. Làm xong 2 tháng tôi được khoảng 3000 USD, lấy tiền mua một con xe ô tô phóng vi vu ngay.